Slepo – pisana rěčna krajina

artikl hódnoćić
(0 )
 Škleńčana kniha z informacijemi wo Starym pohrjebnišću w Rownom   Foto: Gerald Šejn Škleńčana kniha z informacijemi wo Starym pohrjebnišću w Rownom Foto: Gerald Šejn

Hdyž rěči so wo Slepom, njeje husto jenož wona wjes sama měnjena, ale cyła Slepjanska wosada abo zarjadniske zjednoćenstwo z Brězowku, Dźěwinom, Trjebinom, Mułkecami, Miłorazom, Rownom a w srjedźišću Slepom, hdźež steji cyrkej. W tutych sydom wjeskach, kotrež su rozrjadowane do třoch gmejnow, chodźa žony w Slepjanskej narodnej drasće, tu mamy zachowanu hudźbnu tradiciju hraća na dudach, a jenož tu je wosebita warianta serbšćiny doma: Slepjanska serbšćina abo slepjanšćina. Hdyž pohladamy na kartu, widźimy, zo leži Slepjanska wosada bjezposrědnje při hranicy Sakskeje a Braniborskeje (hnydom za Dźěwinskej wjesnej taflu na směr Choćebuz kónči sakski teritorij). Wona zabjerje wuchodny dźěl srjedźneje Łužicy, pasma mjez Hornjej a Delnjej Łužicu. W swojich stawiznach słušeše Slepo administratiwnje a cyrkwinsce stajnje k Hornjej Łužicy. Tohodla bě a je tu hornjoserbšćina jako cyrkwinska rěč a w šulskim wobłuku prezentna. Jako ćišćanej medijej skutkujetej tu hižo dołho mjez druhim Serbske Nowiny a Pomhaj Bóh. Najebać tutoho wliwa hornjoserbšćiny je so we wšědnej mjezsobnej komunikaciji domoródna Slepjanska serbšćina zdźeržała. Tuta zjednoća we sebi elementy hornjo- a delnjoserbšćiny, leži dźě w serbskim rěčnym rumje centralnje. Liči so k tak mjenowanym přechodnym dialektam a je za rěčnikow druhich wariantow rěčaneje serbšćiny derje rozumić. Kaž jeje dialektnej susodaj (we wuchodźe Mužakowski a w zapadźe Sprjejčanski), słuša slepjanšćina k tym serbskim narěčam, kotrež su masiwnje wohrožene – abo su so hižo dospołnje zhubili (kaž Mužakowska narěč). Ze škričku zboža pak zasłyšimy hišće dźensa Slepjansku serbšćinu, hdyž zetkamy maćernorěčne seniorki a domoródnych seniorow. Pódla zaklinči druhdy hornjoserbšćina, na přikład ze šulskich rumnosćow Slepjanskeho Němsko-serbskeho šulskeho kompleksa abo z rumnosćow Rownjanskeje pěstowarnje »Milenka«. Hdyž witaja turistow w Serbskim kulturnym centrumje, móža tule tohorunja do hornjoserbšćiny počuchać. To su serbske zynki na teritoriju hewak dominowaceje němčiny. Hromadźe tworja tute srědki komunikacije rěčny trojozynk Slepjanskeje wosady. Wone tworja akustisku rěčnu krajinu Slepoho.

Galerija

  • dalši wobraz (1): dalši wobraz (1)
  • dalši wobrazowy tekst (1):
  • dalši wobraz (2): dalši wobraz (2)
  • dalši wobrazowy tekst (2):
  • dalši wobraz (3): dalši wobraz (3)
  • dalši wobrazowy tekst (3):
  • strDocId: ad18ad6a f48d 4fd2 b560 7a2cd722ce06
  • kId:
  • dalše nadpismo:
  • Sonderformat: Standard
Gelesen 174 mal Letzte Änderung am srjeda, 30 nowembera 2022 23:59