Serbski institut swjeći 2026 swój 75. jubilej. Při tej składnosći wozjewimy w Rozhledźe seriju z wuzwolenymi slědźerskimi ćežišćemi, kotrež běchu historisce wažne a hraja zdobom dźensa hišće bytostnu rólu při sorabistiskim slědźenju.
Stawiznopis liči k najstaršim wotnožkam sorabistiki a je tuž z prawom kruće w Serbskim instituće zakótwjeny. Pohladnjenje do stawiznow serbskeje historiografije znazornja, zo bě institucionalizowanje sorabistiki centralne wuměnjenje trajneje, wědomostnje zawěsćeneje zaběry z temami serbskich stawiznow.
Spočatki serbskeho stawiznopisa hodźa so hač do zažneho nowowěka wróćo slědować. Prěni rozkćěw dožiwi wón we 18. lětstotku, nic naposledk přez wažnych serbskich wučencow kaž Abrahama Frencla, Hadama Bohuchwała Šěracha a Jana Hórčanskeho.1 Je hódne naspomnić, zo njebě serbski stawiznopis ženje jeničce wěc kubłanych Serbow, ale zo bě wot wšeho spočatka do transnacionalnych diskursow zawjazany. Stajnje hižo tež wučency bjez serbskeho pozadka, kaž Christoph Manlius, Pavel Stránský ze Zápské Stránky, Samuel Großer abo Christian Knauthe serbske stawizny sobu pisachu – posledni wozjewi 1767 jedyn z prěnich monografiskich zarysow wo hornjołužiskich Serbach wot spočatkow hač do přitomnosće.2
