We wobłuku Njeswačanskich hrodowych koncertow přeprosy towarstwo přećelow kultury a domizny 12. julija 2026 na njewšědne koncertne popołdnjo na barokny hród w Njeswačidle. Na programje stejachu kompozicije baroka w dialogu z twórbami komponista Jana Cyža. Hnydom zwoprědka chcu rjec: To bě přewšo zajimawe a pohonjowace koncertne dožiwjenje. Solisća Gerold Gnausch (saksofon/basowa klarineta), Matthias Hübner (violoncello) a Paul Bernewitz (klawěr) stajichu so wužadacemu nadawkej, hudźbu Bacha, Händela a Couperina tworjenju Budyšana Jana Cyža napřećo stajić.

Gerold Gnausch, Matthias Hübner a Paul Bernewitz poskićichu publikumej hudźbnu jězbu po 30 lětach kompozitoriskeho tworjenja Jana Cyža (2. wotprawa). Foto: Bernd Weinreich Wot njeho zaklinčachu kruchi w rozdźělnych wobsadkach, kotrež pokazachu w swojej mnohotnosći a, štož kedźbliwy publikum na połnje wobsadźenej hrodowej žurli njepřesłyša, kompozitoriskej barbje, šěroku paletu hudźbnych rukopisow.

Jako prěnje je kedźbyhódne, zo wučinjachu charakter programa runje tak solowe kruchi kaž tež zwukowe kombinacije, kotrež su zrědka słyšeć. Tomu wotpowědowaše tež šěroki spektrum kompozicijow Jana Cyža. Z lěta 2007 zaklinča klawěrne solo »…er Sa(h) tie(f)…«, hommage na francoskeho mištra jednoreje hudźbneje rěče Erika Satieja, přeswědčiwje a z intensiwnym zwukom napodobnjeneje wot Paula Bernewitza za Förster-křidłom z lěta 1931. Runje tak dojimawa bě interpretacija chorala »Žadanje mam po tebi« wot 1817 do 1892 w Slepom bydlaceho fararja Juliusa Eduarda Wjelana za basowu klarinetu, violoncello a klawěr, skomponowaneho 2022. Scyła radźi so Budyskemu komponistej přeswědčiwje, emocije a atmosferu zapopadnyć – kaž na přikład w solu za sopranowy saksofon »Pacem te poscimus omnes« (»Wo měr prosymy će wšitcy«), dojimawje zahudźenym wot Gerolda Gnauscha. Tak wutwori so tež zwisk wot Jana Cyžowych »6 miniaturow«, krótkich, pregnantnych zwukowych wobrazow po swobodnje rěčanych tekstach 2024 w Budyšinje zemrěteho Hartmuta Zielonki z lěta 2009, hač k najnowšemu kruchej »salti« (»skoki«) za violoncello, solist Matthias Hübner, z lěta 2025. Cyłkownje dźesać předstajenych twórbow poda woprawdźe přeswědčiwy wuměłski portret Budyskeho komponista. Na kóždy pad naspomnić dyrbi so wysoki wuměłski niwow solistow, kotřiž hudźachu z angažementom a wočiwidnym wjeselom. Woboje bě runje tak w twórbach ze zašłosće kaž tež při předstajenju kompozicijow Jana Cyža ze skutkowanja poslednich 30 lět začuwać.