Mamy poprawom plan B?

MĚRĆIN WJENK

Iniciatiwa za Serbski sejm zjimaše na swojim kubłanskim wjeršku spočatk januara ličby ze wšelakich žórłow, kotrež drje su zdźěla hižo znate, tola přiwšěm dale njerozrisane: Něhdźe dźesać do pjatnaće Serbow by dyrbjało wob lěto wučerstwo (do-)studować, zo by serbskorěčna wučba na Sakskich šulach tež w přichodnych lětach zaručena była. Tuchwilu pak je jenož poł telko studentow. Wučerjo za Delnju Łužicu a kubłarjo za pěstowarnje při tym ani zapřijeći njejsu.
Namjetow, zwotkel zbytk brać, je wjele: Tak měli zamołwići sylnišo mjez maturantami wabić, přidružnikam přistup do wučerstwa wolóžić, serbskim wučerjam w zapadnych krajach nawrót zmóžnić a stipendiatam ze słowjanskeho wukraja na Instituće za Sorabistiku w Lipsku puć na łužiske šule rubać.
Ale samo hdyž wuspinkujemy, zo so kóždy zwólniwy za wučerja abo kubłarja njehodźi – hač to sam dowidźi abo na njedobro dźěći nic – abo, zo by ze swobodnej šulu w Njebjelčicach, wo kotrejž tam runje přemysluja, dalše kubłanišćo serbskich wučerjow trjebało, so jednoho prašenja dotal nichtó tak prawje přimał njeje: Što činimy, hdyž tola jónu dosć wučerjow njebudźe? Wšako tam, hdźež resursy pobrachuja, zašo abo pozdźišo rozestajenja wo tute wudyrja.
W najnuznišim padźe budźemy so mjenujcy rozsudźić dyrbjeć, hač chcemy wšudźe serbskorěčny poskitk zdźeržeć, kajkiž tuchwilu mamy, hačrunjež by potom rěkało, zo njebudźe nihdźe dosć wučerjow, abo hač chcemy wubrane kubłanišća skrućić, byrnjež potom druhdźe wučerjo pobrachowali. Trěbny by w tutym padźe był rozsud, po kotrym rjedźe namjeznym kónčinam wučbu serbšćiny na dobro žra serbskorěčneje Łužicy zapowědźimy.
Naposledk tči za tym prašenje, kotrež samo na sebi ani tajke nowe njeje: Što je za nas wažniše – rewitalizacija serbšćiny w šěrokosći abo zesylnjenje kubłanja maćernorěčnych dźěći? Wo tym zjawnosć a zamołwići hižo dlěje diskutuja. Poněčim pak dyrbjeli sej tola raz wuwědomić, što poprawom chcemy. To by mjenujcy jednanje ze statnymi zarjadami, kaž kubłanskej agenturu, wolóžiło. Wšako wone na kóncu postaja, kotry wučer na kotrej šuli wuwučuje.
Móžno tež je, zo tak zlě njebudźe. Jeli pak dyrbjała jónu tola naraz wulka nuza na kubłanišćach knježić, potom budźemy so ćim bóle mjez sobu škarać, wadźić a bić. Wšako pokazaja hižo dźensa ći, kotřiž su powołani so wo serbske kubłanske naležnosće starać abo so prosće k tomu powołani čuja, zo su lědma k tomu kmani, so na měrliwe a měrne wašnje dojednać.